Forum Home Your IP: 54.198.41.76

Kết quả 1 đến 6 của 6

Chủ đề: Xuất xứ tên gọi dây Ngân Giang trong Đờn ca tài tử

  1. #1
    Thủy Tinh Manager
    NTP's Avatar
    Ngày tham gia
    17-03-2010
    Đang ở
    Đồng Tháp
    Bài viết
    1,394
    Thanks
    11,973
    Được THANKS 14,332 lần

    Xuất xứ tên gọi dây Ngân Giang trong Đờn ca tài tử

    Đờn vọng cổ dây Ngân Giang có từ lúc nào
    (Triều Giang)
    ĐỜN VỌNG CỔ BẰNG DÂY NGÂN GIANG CÓ TỪ LÚC NÀO
    * Triều Giang
    Khi xưa trong sinh hoạt đờn ca tài tử, thỉnh thoảng giới mộ điệu được nghe một tiếng đờn lạ, dễ ca và rất mùi, hỏi ra thì người nhạc sĩ trả lời: Dây Ngân Giang! Từ những thập niên 1940 – 1950 các nhạc sĩ đờn cây lục huyền cầm, tức cây đờn guitage biến cải (móc phím sâu và bớt đi 1 dây, còn 5 dây) thường đờn dây Bạc Liêu hoặc Rạch Giá, nhưng đến nữa thập niên thì đa số đã chuyển sang đờn dây Lai, dây Sài Gòn và đây là thời kỳ mà các nhạc sĩ Văn Vĩ, Năm Cơ tung hoành với cây lục huyền cầm, mà “lái” đờn của Văn Vĩ đã thu hút người nghe khắp hết các tỉnh, mỗi khi đài phát thanh Sài Gòn có chương trình cổ nhạc. Các học viên đã cố tình học ngón đờn của ông, tôn ông lên bậc sư và mãi về sau không nghe thấy nhạc sĩ nào vượt qua Văn Vĩ. Đến khoảng đầu thập niên 1960 thì dây Ngân Giang nhập cuộc, nhiều nhạc sĩ học thêm dây Ngân Giang, và cũng không ít người thắc mắc dây này có từ lúc nào, do đâu mà có, cũng như nhạc sĩ nào là cha đẻ của dây đờn nói trên. Chúng tôi tìm hiểu thì được biết dây ngân Giang ra đời là do một sự tình cờ, mà người “tìm ra” là nhạc sĩ Văn Còn, quê quán ở quận Dĩ an, tỉnh Bình Dương.

    Không như dây rạch Giá xuất phát từ miền tây, Cũng như bản Dạ Cổ Hoài Lang của nhạc sư Sáu Lầu ra đời ở tỉnh Bạc Liêu, nói chung nhiều vấn đề liên quan đến cổ nhạc đã khởi nguồn từ Miền Tây Nam Việt. Thế nhưng, riêng dây Ngân Giang góp phần tô điểm nét độc đáo cho cổ nhạc thì lại xuất phát từ Biên Hòa, một tỉnh thuộc Miền Đông đặt sản với bưởi ngọt Biên Hòa.
    Theo lời kể của nhạc sĩ Văn Còn, thì vào năm 1952 thời kỳ chiến tranh loạn lạc, ông và cả xóm cùng đi lánh nạn chiến tranh, mà vào thời đó thiên hạ gọi là đi “chạy giặc”, Từ Dĩ An lên Biên Hòa lánh nạn, ông không quên mang theo cây đàn lục huyền cầm, và nhờ đó mà sau này kho tàng cổ nhạc mới có được dây Ngân Giang, mỗi lần nhạc sĩ dạo đờn là như oán như than nghe buồn não ruột.
    Số là trong một buổi tối nọ tại nhà ga xe lửa Bảo Chánh, Biên Hòa nhạc sĩ Văn Còn ngồi buồn ôm đàn so dây nắn phím, dây đàn bị lạc, bỗng bất chợt nghe được tiếng đàn rất hay, ông vô tình khám phá ra tiếng đờn lạ, và từ đó bắt đầu hoàn chỉnh chữ đờn và đặt tên là “dây Bảo Chánh.”
    Dây đàn mới tìm ra mỗi ngày được hoàn chỉnh hơn, ông đờn cho nhiều ca sĩ tài tử trình bày rất hay, rất mùi và bảy năm sau thì tiếng đờn do dây Bảo Chánh lần đầu tiên được vô đĩa hát: Năm 1959 nhạc sĩ Văn Còn đờn cho Hữu Phước ca bài vọng cổ “Nắm Xương Tàn” của soạn giả Quy Sắc, được thâu thanh vô đĩa hát Hồng Hoa, phát hành cùng khắp.
    Về sau nhạc sĩ Văn Vĩ và Bảy Bá đổi tên thành “dây Ngân Giang” cho thâm trầm thi vị hơn.
    Khi tuổi về chiều, nhạc sĩ Văn Còn lui về quê hương ở Dĩ An, Bình Dương mở lớp dạy đờn tại nhà ở gần ngã ba Cây Điệp, ông sống trong cảnh nghèo nàn túng thiếu chạy gạo từng bữa, lại thêm cơn bịnh suyễn hoành hành, ông qua đời vào năm 2002. Nhạc sĩ Văn Còn ra đi năm 76 tuổi đời mà thời gian ôm đờn của ông ngót hơn 50 năm, để lại cho nền cổ nhạc nước nhà dây Ngân Giang.
    Các thế hệ sau này khi thưởng thức có mấy người biết được xuất xứ, cũng như người nhạc sĩ nào đã tìm ra dây Ngân Giang vậy!

    (Nguồn : Internet)
    Nguyễn Triệu Phong_ Đt : 0939 845 008
    Mail : ntpkeyboards910@gmail.com
    "Âm nhạc khiến con người theo hướng thiện"

  2. 13 thành viên sau đây đã bấm nút Thanks (gửi lời cảm ơn) tới NTP cho bài viết hữu ích này:


  3. #2
    PTTH
    RockyThai's Avatar
    Ngày tham gia
    17-05-2012
    Đang ở
    Khánh Hòa
    Bài viết
    48
    Thanks
    1,851
    Được THANKS 604 lần
    Lướt qua các bài viết của Bác nhận thấy Bác là 1 cao thủ trong cổ nhạc .Mình không đam mê cho lắm nhưng là nhạc công thì phải biết tìm hiểu kỹ các thể loại nên nhân tiện Bác cho biết các nốt trong cở nhạc như : Xang,xề cống liếu ,ú.... tương đương với những nốt nào trong khoá SOL và cách lấy dây đàn guitar cổ nhạc so với Organ theo tiêu chuẩn nào ? Vì khi đi Show thì thường các bác nhạc công guitar cổ họ cứ bảo mình gõ nốt DO để họ lấy Tone ,mình phải làm theo nhưng chưa biết được qui tắc nầy,Mong Bác hướng dẫn rõ ràng nhé ! Chân thành cảm ơn ,Chucs sức khoẻ..

  4. 2 thành viên sau đây đã bấm nút Thanks (gửi lời cảm ơn) tới RockyThai cho bài viết hữu ích này:


  5. #3
    Thủy Tinh Manager
    NTP's Avatar
    Ngày tham gia
    17-03-2010
    Đang ở
    Đồng Tháp
    Bài viết
    1,394
    Thanks
    11,973
    Được THANKS 14,332 lần
    Trích dẫn Gửi bởi RockyThai [Chỉ thành viên đăng ký mới nhìn thấy link. ]
    Lướt qua các bài viết của Bác nhận thấy Bác là 1 cao thủ trong cổ nhạc .Mình không đam mê cho lắm nhưng là nhạc công thì phải biết tìm hiểu kỹ các thể loại nên nhân tiện Bác cho biết các nốt trong cở nhạc như : Xang,xề cống liếu ,ú.... tương đương với những nốt nào trong khoá SOL và cách lấy dây đàn guitar cổ nhạc so với Organ theo tiêu chuẩn nào ? Vì khi đi Show thì thường các bác nhạc công guitar cổ họ cứ bảo mình gõ nốt DO để họ lấy Tone ,mình phải làm theo nhưng chưa biết được qui tắc nầy,Mong Bác hướng dẫn rõ ràng nhé ! Chân thành cảm ơn ,Chucs sức khoẻ..
    Bài viết của bạn có 2 vế câu hỏi, xin được lần lượt trả lời bạn, theo những gì tôi hiểu biết :
    1 - Sự tương ứng tên gọi, so với khoá Sol : (Hình như cái này mình có nói rồi )
    Cải lương có 5 nốt nhạc (ngũ cung - hò, xự, xang, xê, cống) và 1 nốt phụ nữa là nốt Oan . & 3 tông (dây) hay đàn nhất :
    Đó là dây Đào (Rề), dây Kép (Sol), & dây kép cao (La) - cũng thường gọi dây Xề.
    Thường thường dây đào cho người nữ hát, kép cho người nam. Nếu người nam & nữ hát chung thì người đàn có thể bắt đầu dây đào sang kép hoặc ngược lại.
    Nốt của Dây Đào (Rề)

    Hò : D Rề
    Xự : F> Fa Nhấn F rồi giãm & giữ - Cao hơn F (natural) và thấp hơn F#.
    Xang : G Sol - Rung
    Xê : A La
    Cống: Bb> Bấm Sib rồi Nhấn - Cao hơn B flat và thấp hơn B (natural). Cống cũng có thể B.
    Oan : C - Rung

    Nốt của Dây Kép (Sol)

    Hò : G Sol
    Xự : B> Si Nhấn A# rồi giãm & giữ - Cao hơn A# và thấp hơn B.
    Xang : C Dô - Rung
    Xê : D Rê
    Cống: D#> Bấm D# rồi Nhấn - Cao hơn D# flat và thấp hơn E. Cống cũng có thể E.
    Oan : A# - Rung

    Dây Kép cao (La) thì tăng lên 2 ngăn từ dây Kép (Sol). Dây này thường gọi dây Xề.

    2 - Cách lên dây cho guitar cổ .
    Không hiểu nguyên nhân nào, mà anh nhạc công kia lại bảo bạn gõ nốt DO để lấy tone ?
    Thông thường, khi so dây guitar với organ, thì phải lấy chuẩn là nốt Rê cho dây số 1.
    Mời bạn tham khảo cách so dây guitar cổ nhạc, với các nốt nhạc tân :

    y 1 ta có thể lấy là nốt RE
    Dây thứ 2 (dây si tân nhạc ) cách lấy dây giống như tân nhạc là nhấn vào phím số 5 sao cho đồng âm với dây 1
    Dây thứ 3 (dây sol tân nhạc) nhấn phím số 7 rồi chỉnh đồng âm với dây 2
    Dây số 4 (dây re tân nhạc) nhấn phím số 7 sao cho đồng âm với dây số 3
    Dây 5 (dây La tân nhạc) nhấn phím số 5 sao cho đồng âm với dây số 4
    Dây 6 nhấn phím số 5 đồng âm với dây 5 ( dây này rất ít dùng)

    Như vậy, thứ tự các dây trên guitar cổ (dây Sài Gòn thông dụng) sẽ là :
    1 D-Rê-----------------------------------
    2 A-La---------------5-------------------
    3 D-Rề-----------------7-----------------
    4 G-Sol----------------7----------------- .
    5 D-Rệ---------------5------------------- .
    6 A-Lạ---------------5------------------- .
    (Ngoài ra, với các loại dây Rạch Giá, dây Bạc Liêu, dây Ngân Giang, Bán Ngân Giang, dây lai....v.v sẽ có cách lên dây khác nhau)
    Nguyễn Triệu Phong_ Đt : 0939 845 008
    Mail : ntpkeyboards910@gmail.com
    "Âm nhạc khiến con người theo hướng thiện"

  6. 10 thành viên sau đây đã bấm nút Thanks (gửi lời cảm ơn) tới NTP cho bài viết hữu ích này:


  7. #4
    PTTH
    RockyThai's Avatar
    Ngày tham gia
    17-05-2012
    Đang ở
    Khánh Hòa
    Bài viết
    48
    Thanks
    1,851
    Được THANKS 604 lần
    Thank Bác nhiều !Bây giờ mình mới hiểu cái lý do nhạc công cổ nhạc bảo mình đánh nốt DO để lấy dây vì theo Bác nếu Tone Đào là Dm thì dây 1 phải lấy âm RE là âm chuẩn cho đàn và các ca lẻ ở đây phải giảm 1 ÂM ( ca mới nổi ) Do thế phải lấy nốt DO làm chuẩn đẻ có thể đánh được trên guitar cổ nhạc ( Có thể bác ta không đánh dịch giọng được ) theo mình nghĩ đũng vậy Ko Bác ?Chúc Bác luôn thăng tiến trong cuộc sống .

  8. 4 thành viên sau đây đã bấm nút Thanks (gửi lời cảm ơn) tới RockyThai cho bài viết hữu ích này:


  9. #5
    PTTH
    RockyThai's Avatar
    Ngày tham gia
    17-05-2012
    Đang ở
    Khánh Hòa
    Bài viết
    48
    Thanks
    1,851
    Được THANKS 604 lần
    Một lần nữa phải phiền đến Bác ,Bác có thể cho biết thêm 1 số kiến thức về các bản nhỏ cải lương
    Nếu ta sử dụng Gm cho giọng Kép và Cm cho giọng Đào thì các bản nhỏ như ;Kim tiền bản ,Phụng hoàng ,Nam ai ,Tây thi I,II & III ,Khốc hoàng thiên,xuân chiều v.v... ( Mình nhớ lại tên gọi 1 số bản nhỏ lúc còn đi làm nhạc cho các đoàn cải lương )phải sử dụng Tone nào ?Mình có luyện thử 1 ít bản nhỏ cải lương để tùy nghi ứng biến khi đi các Show ở nông thôn (gặp rất ít ) nhưng để phòng hộ vì ở đây bắt đầu thịnh hành bộ môn nầy .Xin cảm ơn Bác trước nhé ! Bác có thể nhận mình làm đệ tử luôn được Ko vậy ?

  10. Thành viên sau đã Bấm nút Thanks (gửi lời cảm ơn) tới RockyThai cho bài viết hữu ích này:


  11. #6
    Thủy Tinh Manager
    NTP's Avatar
    Ngày tham gia
    17-03-2010
    Đang ở
    Đồng Tháp
    Bài viết
    1,394
    Thanks
    11,973
    Được THANKS 14,332 lần
    Trích dẫn Gửi bởi RockyThai [Chỉ thành viên đăng ký mới nhìn thấy link. ]
    Một lần nữa phải phiền đến Bác ,Bác có thể cho biết thêm 1 số kiến thức về các bản nhỏ cải lương
    Nếu ta sử dụng Gm cho giọng Kép và Cm cho giọng Đào thì các bản nhỏ như ;Kim tiền bản ,Phụng hoàng ,Nam ai ,Tây thi I,II & III ,Khốc hoàng thiên,xuân chiều v.v... ( Mình nhớ lại tên gọi 1 số bản nhỏ lúc còn đi làm nhạc cho các đoàn cải lương )phải sử dụng Tone nào ?Mình có luyện thử 1 ít bản nhỏ cải lương để tùy nghi ứng biến khi đi các Show ở nông thôn (gặp rất ít ) nhưng để phòng hộ vì ở đây bắt đầu thịnh hành bộ môn nầy .Xin cảm ơn Bác trước nhé ! Bác có thể nhận mình làm đệ tử luôn được Ko vậy ?
    Tôi thì chưa bao giờ sử dụng Cm cho dây đào cả bạn ạ, nên cũng không thể trả lời cho bạn được.
    Tuy nhiên,các bài bản vắn mà bạn nêu trên thì tôi có thể giải thích sơ bộ như sau :
    Tây Thi, là 1 trong 6 bài Bắc , nó nằm trong 20 bài tổ. Kim Tiền Bản là 1 trong những bài Bắc nhỏ (bắc con) 2 bài này đều phải đàn ở gam G.
    Nam Ai, thuộc nhóm 3 Nam, có thể đàn trùng dây với vọng cổ.
    Phụng Hoàng thuộc nhóm 4 Oán, có thể đàn trùng dây với vọng cổ.
    Khóc Hoàng Thiên, Sương Chiều (ko phải xuân chiều) là nhóm hơi Quãng, có thể đàn Quãng kép = G/Em, Quãng Xề = A/F#m, Quãng Đào = D/Bm...
    Nguyễn Triệu Phong_ Đt : 0939 845 008
    Mail : ntpkeyboards910@gmail.com
    "Âm nhạc khiến con người theo hướng thiện"

  12. 3 thành viên sau đây đã bấm nút Thanks (gửi lời cảm ơn) tới NTP cho bài viết hữu ích này:


Quyền viết bài

  • Bạn Không thể gửi Chủ đề mới
  • Bạn Không thể Gửi trả lời
  • Bạn Không thể Gửi file đính kèm
  • Bạn Không thể Sửa bài viết của mình
  •